Thanh điệu
Nghĩa của từ có đổi khi giọng lên cao hoặc xuống thấp không?
Ý nghĩa
Trong một số ngôn ngữ, nghĩa của từ phụ thuộc vào cách giọng lên, xuống hoặc giữ ngang trên âm tiết. Những cách dùng cao độ này được gọi là thanh điệu và có thể phân biệt từ hoặc đánh dấu khác biệt ngữ pháp. Có ngôn ngữ có nhiều thanh điệu, có ngôn ngữ chỉ có vài thanh, và có ngôn ngữ không có hệ thống thanh điệu. Thanh điệu nói về cao độ gắn với từ hoặc âm tiết; Trọng âm và ngữ điệu nói về phần nổi bật và cách giọng lên xuống trong cả câu.
Cách nhận biết
Lắng nghe những từ hoặc dạng từ có cùng phụ âm và nguyên âm nhưng khác nghĩa vì có cách lên, xuống, giữ cao hoặc giữ thấp giọng theo một mẫu ổn định.
Trong ngôn ngữ mẹ đẻ của Bạn
Tiếng Việt dùng thanh điệu trên âm tiết để phân biệt các từ. Chữ viết chuẩn phân biệt sáu thanh, dù nhiều người nói ở miền Nam không phân biệt thanh hỏi và thanh ngã trong phát âm. Thanh điệu gắn với âm tiết và cần được phân biệt với việc nhấn mạnh trong câu.
Trong truyện này có một con ma.
Ma mang thanh ngang, không có dấu thanh; trong hệ sáu thanh ở miền Bắc, giọng giữ tương đối ngang.
Má đang nấu cơm.
Cách gọi mẹ bằng má thường gặp ở miền Nam. Dấu sắc đánh dấu một thanh khác với thanh của ma.
Tôi muốn đi mà không có thời gian.
Dấu huyền đánh dấu thanh của mà; trong hệ thanh điệu ở miền Bắc, giọng đi xuống.