Trọng âm và ngữ điệu
Phần nào được nhấn mạnh, và giọng nói lên xuống ra sao?
Ý nghĩa
Cách nhấn giọng và lên xuống giọng giúp người nghe hiểu điều bạn muốn nói. Những cách dùng giọng này có thể làm nổi bật sự đối lập, báo hiệu câu hỏi hoặc thể hiện thái độ. Mỗi ngôn ngữ có những cách riêng, và một số ngôn ngữ không có trọng âm từ. Thanh điệu phân biệt các từ hoặc dạng ngữ pháp bằng cao độ của giọng, còn Trọng âm và ngữ điệu nói về phần được nhấn mạnh và cách giọng lên xuống trong cả lời nói.
Cách nhận biết
Lắng nghe âm tiết hoặc từ nào nổi bật và giọng lên xuống ở đâu. Thử thay đổi cách nhấn và lên xuống giọng để xem thông điệp thay đổi thế nào.
Trong ngôn ngữ mẹ đẻ của Bạn
Tiếng Việt dùng nhấn mạnh và ngữ điệu, tức cách giọng lên xuống trong câu, để sửa lại thông tin, thể hiện thái độ và góp phần báo hiệu câu hỏi. Khi nhấn mạnh một âm tiết, vẫn phải giữ cho người nghe nhận ra thanh điệu của âm tiết đó. Ngữ điệu phối hợp với từ nghi vấn và tiểu từ cuối câu, tức những từ nhỏ thêm sắc thái cho lời nói. Vì vậy, không phải câu hỏi nào cũng chỉ lên giọng ở cuối.
Lan mua bánh, không phải Nam.
Nhấn mạnh Lan để sửa lại thông tin về người mua bánh, nhưng vẫn giữ thanh điệu của Lan.
Lan mua bánh, không phải trái cây.
Nhấn mạnh bánh để làm nổi bật thứ Lan đã mua.
Anh về rồi à?
Ngữ điệu kết hợp với à ở cuối câu tạo thành câu hỏi để xác nhận.