Yeni ve bilinen bilgi
Dinleyen bunu zaten biliyor mu?
Anlamı
Konuşan, yeni tanıtılan şeylerle zaten bilinen şeyleri ayırt etmeye yardım eder. Böylece dinleyen her yeni mesajı konuşmadan veya durumdan bildikleriyle ilişkilendirir. Diller bunun için tanımlıkları, yani isimle kullanılan küçük sözcükleri, zamirleri, sözcük dizilişini veya vurguyu kullanır. Tanımlığı olmayan diller başka işaretlere ve bağlama dayanır. Belirli bir örnek veya türün bütünü, hangi şeyin veya türün kastedildiğini sorar. Bu bölüm ise dinleyenin o şeyi ayırt edip edemediğini veya onun hakkında zaten bilgi sahibi olup olmadığını sorar.
Nasıl fark edilir?
Kişi ve şeylerin ilk kez nasıl tanıtıldığını, sonra nasıl yeniden anıldığını izle. Dinleyenin ortak durumdan ayırt edebildiği şeyleri de hesaba kat.
Ana dilinizde
Türkçede bir isim, önünde başka bir sözcük olmadan da hangi şeyin kastedildiğini gösterebilir. Bu yüzden belirli tanımlık, yani dinleyenin hangi şeyin kastedildiğini ayırt edebildiğini gösteren ayrı bir sözcük, gerekmez. Bir çoğu zaman yeni bir katılımcıyı tanıtır. Nesneyi işaretleyen -(y)ı/-i/-u/-ü hâl eki ise çoğu zaman ayırt edilebilen veya belirli bir nesneyi gösterir. Bu nesne dinleyen için yeni de olabilir. Bilinen bilgi genellikle cümlenin başlarına gelir. Önemli yeni bilgi ise çoğu zaman fiilin hemen önünde yer alır.
Kapının önünde bir kedi var.
Bir, kediyi yeni bir katılımcı olarak tanıtır.
Kedi çok aç.
Kedi, önünde tanımlık olmadan az önce tanıtılan kediyi gösterebilir.
Kediyi içeri aldım.
Artık hangi kedi olduğu belli olan katılımcı, eylemin yöneldiği nesnedir ve -yi hâl ekini alır.
Öğrenilen dilinizde
İngilizce çoğu zaman tek bir kişi veya şeyi a/an ile tanıtır. Sonra aynı kişi veya şeye the ya da it gibi bir zamirle döner. The, daha önce sözü edilmemiş olsa bile durumdan hangi şeyin kastedildiği anlaşılabiliyorsa kullanılabilir. Sözcük dizilişi ve vurgu da bilinen bilgi ile yeni mesajı ayırmaya yardım eder.
I bought a lamp. The lamp was cheap. It works well.
Bir lamba aldım. Lamba ucuzdu. İyi çalışıyor.
A, lambayı tanıtır. The ve it, aynı lambaya yeniden işaret eder.
Could you close the window?
Pencereyi kapatır mısın?
Daha önce sözü edilmemiş olsa da dinleyen, durumdan hangi pencerenin kastedildiğini anlayabilir.
There's a new cafe near the station.
İstasyonun yakınında yeni bir kafe var.
Bu kalıp, konuşmaya yeni bir şey dahil eder.
Türkçede aynı isim, ilk tanıtıldığında da yeniden anıldığında da tanımlıksız kullanılabilir. İngilizcede a/an ile the arasındaki değişim, dinleyenin aynı kişi veya şeyi takip etmesine yardım eder. Türkçede anlaşılan özne söylenmeyebildiği için sonraki cümlede gerekli zamir de atlanabilir: *Bought a lamp. Works well. → I bought a lamp. It works well.