Yön ve hedef
Nereye gidiyor ya da hangi yöne yöneliyor?
Anlamı
Yön ve hedef, bir şeyin nereye gittiğini veya neye yöneldiğini gösterir. Varılacak bir yeri ya da yalnızca bir yönü belirtebiliriz. Bu, o yere ulaşıldığı anlamına gelmez. Diller bunu sözcüklerle, eklerle veya fiilin bir bölümüyle anlatır. Bazı dillerde yöne özgü ekler yoktur. Yer nerede bulunulduğunu anlatırken Yön ve hedef nereye yönelindiğini anlatır.
Nasıl fark edilir?
Bir şeyin nereye gittiğini, hangi yöne ilerlediğini veya neye yöneltildiğini söyleyen bölümü bul.
Ana dilinizde
Türkçede gidilen yer genellikle yönelme hâli eki -a/-e ile belirtilir. Sözcük ünlüyle bitiyorsa gerektiğinde araya y girer. Doğru sözcüğü, bu eki almış bir sözcükten sonra gelir. Yönü belirtir ama varıldığını söylemez. İçeri ve dışarı gibi yön sözcükleri de hareket bildiren fiillerle hâl eki almadan kullanılabilir.
Ece okula gidiyor.
-a eki, gidilen yeri belirtir.
Denize doğru yürüdük.
Doğru, denize ulaşıldığını söylemeden yönü belirtir.
Lütfen içeri gir.
İçeri, hâl eki almadan içe doğru hareketi anlatır.
Öğrenilen dilinizde
İngilizcede birçok hedef için to kullanılır. Into içeriye doğru hareketi, onto ise bir yüzeyin üstüne doğru hareketi gösterir. Toward yönü belirtir ama hedefe ulaşıldığını söylemez. Home, here ve there gibi sözcükler, hareket bildiren fiillerden sonra genellikle to almadan kullanılır.
We're going to the library.
Kütüphaneye gidiyoruz.
To, gidilen yeri belirtir.
She stepped into the kitchen.
Mutfağın içine adım attı.
Into, dışarıdan içeriye geçişi gösterir.
It's late. Let's go home.
Geç oldu. Hadi eve gidelim.
Home zaten gidilen yeri belirtir. Bu yüzden to gerekmez.
Türkçedeki yönelme hâli eki, İngilizcede yerine göre to, into veya onto ile karşılanır. Bir yere gitmekle o yerin içine veya bir yüzeyin üstüne geçmek arasındaki farkı gözet. Eve derken ek kullandığımız için home önüne de to eklemek kolaydır, ama İngilizcede gerekmez: *Let's go to home → Let's go home. Here ve there önüne de normalde to gelmez.